Koronavirüs ve Köpek Öpücükleri: Güvenli Mi?

27 Mart 2020
Köpek öpücükleri bizi rahatlatır. Eğer sosyal izolasyon görevimizi gerçekleştiriyor ve bugünlerin stresini azaltmaya çalışıyorsanız arkadaşınızın sevgisi ve yoldaşlığı sizin için çok değerli olabilir.

Köpek öpücükleri birçok yarayı rahatlatma gücüne sahiptir. Evcil hayvanların, özellikle de kedi ve köpeklerin stres, anksiyete ve depresyonu azaltmaya yardımcı olabileceği bilim tarafından kanıtlanmıştır. Onların yoldaşlıkları insanların yalnızlık ile başa çıkmalarına yardımcı olur, fiziksel aktiviteyi teşvik eder ve hatta kardiyovasküler sağlığı iyileştirmeye bile yardımcı olabilir.

Son zamanlarda evcil hayvanların COVID-19’un yayılmasında rol oynayıp oynayamayacakları konusunda endişeler ortaya çıkmıştır.

11 Şubat’ta virüs resmen SARS-Cov-2 olarak adlandırılmıştır. Bu virüsün neden olduğu hastalığa ise artık “koronavirüs hastalığı 2019” (“COVID-19” olarak kısaltılmıştır) adı verilmiştir. Bu yazımızda bu konuda şu ana kadar elde edilmiş olan bilgileri paylaşacağız.

Köpek Öpücükleri Bir COVID-19 Bulaşma Riski Olabilir Mi?

Dünya Hayvan Sağlığı Örgütüne (OIE) göre COVID-19’un şu anda gördüğümüz yayılımı insandan insana bulaşmaların sonucudur. Organizasyon bugün itibariyle evcil hayvanların hastalığı bulaştırabileceğini söyleyen herhangi bir kesin kanıt bulunmadığını da vurgulamıştır.

Bundan dolayı evcil hayvanlarımızın iyiliğini tehlikeye atabilecek herhangi bir önlem almak için gerçek bir neden yoktur. Güncel kanıtlar COVID-19’un kökeninin vahşi hayvanlar kaynaklı olduğuna işaret etmektedir ancak bu da hala araştırılan bir konudur.

Köpeğine sarılan bir kişi.

Bir Köpek Üzerinde Pozitif Sonuç Veren Bir Test Yapıldı Mı?

Evet, 1 Mart’ta yetkililer Hong Kong’daki bir Pomeranian cinsi köpeğin COVID-19 testi ve diğer testlere pozitif sonuç verdiğini rapor etmişlerdir. Evcil hayvan, sahipleri koronavirüse yakalandıktan sonra hastalanmıştır.

Doktorlar köpeğin burnundan, ağzından ve rektumundan örnekler almışlardır. Buna ek olarak köpeğin dışkısını da bir laboratuvarda incelemişlerdirSadece oral ve nazal örnekler koronavirüs pozitif çıkmıştır ve virüsün izlerini taşımaktadır.

Ancak doktorlar bunun köpeğin enfekte olduğu anlamına gelmek zorunda olmadığı konusunda ısrarcılar. İki gün sonra alınan diğer örnekler de pozitif çıkmasına rağmen hayvan herhangi bir semptom göstermemiştir. Yine de uzmanlar köpeği karantinada tutmuşlardır.

Soluyan bir köpek.

Pomeranian cinsi köpeğin hastalığın herhangi bir klinik belirtisini göstermediğini belirtmeliyiz. Veterinerler köpeğin üzerinde negatif sonuç gösteren bir kan testi de yapmışlardır. Bunun bir sonucu olarak, bu, bu aşamada köpeğin kanında ölçülebilir miktarda antikor bulunmadığının bir göstergesidir.

OIE “köpeklerin bu insan hastalığının yayılmasında herhangi bir rol oynadıklarına ya da hasta olma potansiyelleri bulunduğuna dair herhangi bir kanıt bulunmadığını” belirtmektedir.

Hong Kong’daki köpeğin testinin pozitif çıkmış olması ile ilgili Dünya Küçük Hayvanlar Veteriner Birliği (WSAVA) “numunelerde küçük bir miktarda COVID-19 RNA’sı bulunduğunu” ve bu partiküllerin bulaşıcı olup olmadığının ya da yayılma kapasiteleri olup olmadığının bilinmediğini belirtmektedir.

Şu anda köpek ve kediler gibi evcil hayvanların insanları COVID-19 ile enfekte etmesine dair herhangi bir kanıt yoktur; virüsün yayılımı sadece insandan insana gerçekleşir.

Dünya Sağlık Örgütüne göre köpek ya da kedilerin bu virüs dolayısıyla hastalandığını veya diğer hayvan ya da insanlar için başka bir COVID-19 enfeksiyon faktörü haline geleceğini gösteren hiçbir kanıt yoktur.

İzolasyon Sırasında Köpek Öpücükleri ya da Teması Sınırlamanız Tavsiye Edilir Mi?

OIE eğer virüs sizde varsa ya da COVID-19 enfeksiyonuna yatkınlığınız varsa evcil hayvanlarınız ile yakın temastan kaçınmanızı önerir. Çinli yetkililer enfekte olmuş insanları evcil hayvanlarını öpmemeleri konusunda uyarmıştır. Bu durumlarda evin başka bir bireyi hayvanlarla ilgilenmelidir.

Eğer hasta olan kişi evcil hayvanlarına kendisinin bakması haricinde bir seçeneğe sahip değilse hijyene dikkat etmeli ve eğer mümkünse bir maske kullanmalıdır. Salgın sırasında evcil hayvanlarınızın sağlığı ile ilgili daha fazla bilgiyi OIE’nin internet sitesinde bulabilirsiniz.

Sahibi ile oyun oynayan bir Husky.

Yetkililer Ne Tür Önleyici Bakım Pratikleri Öneriyor?

COVID-19 ile enfekte olmuş kişilerin evlerinde evcil hayvanları bulunduğunu halk sağlığı temas noktalarına söylemeleri gerektiğini unutmamalıyız.

İşte bazı genel öneriler:

  • Eğer mümkünse evinizdeki evcil hayvanlara bakmak için evin bir üyesini atamalısınız
  • Kısa yürüyüşlere çıkın, sadece fizyolojik ihtiyaçları karşılayın
  • Köpeğinizi yürüyüşe çıktığınız ilk andan itibaren tasmalı tutun
  • Diğer insanlar ya da köpekler ile temastan hep kaçının
  • İdrarı temizlemek için deterjanlı su şişeleri, dışkı için ise dışkı torbaları kullanın
  • Şüphesiz ki yetkililer hayvanlara dokunduktan sonra ellerinizi yıkamanızı tavsiye ediyor, çünkü koronavirüs bir problem olmasa bile hayvanların tükürükleri diğer mikropların yayılmasına neden olabilir.

Son Olarak

OIE’ye göre evcil hayvanlarınızın potansiyel kurbanlar ya da koronavirüs taşıyıcıları olmalarından korkmanıza gerek yoktur. Onların da bu enfeksiyonu taşıyabileceklerine dair basitçe yeterince kanıt yok. Bundan dolayı, şimdilik, eğer siz virüse yakalanmış halde değilseniz köpek öpücükleri güvenli görülüyor.

COVID-19 virüsü insanlar arasında yayılmaya iyi adapte olmuş gibi görünmekte, bundan dolayı köpek ya da kedilere bulaşma olasılığı düşük. Bundan dolayı sevgili evcil hayvanınızın yanınızda olmasından keyif almaktan korkmayın.

Soğuk algınlığı da dahil olmak üzere birçok virüs türü evcil hayvanlar ile insanlar arasında bulaşma yapmaz. Evcik hayvanların hücre reseptörleri insanlarınkinden farklıdır, bu da insandan bulaşan bazı virüslerin onların sistemine geçip bir enfeksiyona yol açma riskini azaltır.

Genel olarak, virüsler köpek koronavirüsünde olduğu gibi türe özgüdür. Bu yazımızı yararlı bulduğunuzu ve güvende kalacağınızı umuyoruz!

  • Smith, B. (2012). The’pet effect’: Health related aspects of companion animal ownership. Australian family physician, 41(6), 439.
  • Grimm, D. Quarantine the cat? Disinfect the dog? The latest advice about the coronavirus and your pets. Marzo 12, 2020. Science Magazine. https://www.sciencemag.org/news/2020/03/quarantine-cat-disinfect-dog-latest-advice-about-coronavirus-and-your-pets
  • Davidson, H. Hong Kong warns residents not to kiss pets after dog contracts coronavirus. Marzo 5, 2020. The Guardian. https://www.theguardian.com/world/2020/mar/05/hong-kong-warns-residents-not-to-kiss-pets-after-dog-contracts-coronavirus